Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորումը փակուղային է՝ Ադրբեջանի ռազմական սպառնալիքների պատճառով

Ոչ մեկին պետք չէ ղարաբաղյան հարցում բանակցությունների իմիտացիան: Հայաստանը պատրաստ է իրական ջանքներ ներդնել, որ հակամարտությունն իսկապես խաղաղ ճանապարհով կարգավորվի: Այս մասին Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը նշել է «Կոմերսանտ» պարբերականի հետ հարցազրույցում, որը հրապարակվել է կիրակի:

«Ադրբեջանը հույս ունի, որ իրեն կհաջողվի հրահրել Հայաստանի եւ Ռուսաստանի միջեւ հարաբերությունների վատթարացում, որպեսզի այդ ֆոնին սադրիչ գործողություններ սկսի: Բայց քանի որ դուք բոլորդ տեսնում եք, մենք բոլորս համոզվեցինք, որ Հայաստանի եւ Ռուսաստանի հարաբերություններում չկան եւ չեն կարող լինել գլոբալ քաղաքական խնդիրներ, կարծում եմ՝ Ադրբեջանի այս սցենարն ուղղակի ձախողվել է: Խնդիրն այն է, որ Ադրբեջանի նախագահը մտավախություն ունի, որ Հայաստանում տեղի ունեցած ժողովրդավարական գործընթացները կարող են տեղափոխվել Ադրբեջան, ուստի ցանկանում է Լեռնային Ղարաբաղում, շփման գծում իրավիճակի սրմամբ շեղել իր քաղաքացիների ուշադրությունը ներքին խնդիրներից եւ ինչ-որ կերպ հաղթահարել այն ներքաղաքական խնդիրները, որ այսօր կան»,- կարծում է Փաշինյանը

Միաժամանակ, հայ առաջնորդը շփման գծում իրավիճակը բավականին կայուն է համարում:

«Սակայն երբ լսում ենք Ադրբեջանի ռազմական հռետորաբանությունը, դա հարաբերություններում ավելացնում է լարվածության մակարդակը: Հուսով եմ, որ Ադրբեջանի ղեկավարությունը կփոխի վարքագիծը: Ադրբեջանը պետք է իմանա, որ Հայաստանի հետ անհնար է խոսել սպառնալիքների լեզվով»,- նշել է նա:

Փաշինյանը նաեւ ընդունել է, որ ղարաբաղյան հարցի կարգավորման գործընթացը փակուղում է գտնվում, քանի որ Ադրբեջանն օգտագործում է ռազմական հռետորաբանություն՝ պատերազմով սպառնալով:

«Այս մթնոլորտում կառուցողական բանակցություններ չեն կարող լինել: Դրանք սկսելու համար անհրաժեշտ է բանակցությունների մթնոլորտ ստեղծել: Մենք պատրաստ ենք աշխատել դրա շուրջ: Ինչ վերաբերում է ձևաչափին, ես Հայաստանի վարչապետն եմ ու պատրաստ եմ մասնակցել բանակցություններին Հայաստանի Հանրապետության անունից: Ես չեմ կարող խոսել Լեռնային Ղարաբաղի ժողովրդի անունից: ԼՂ ժողովուրդը չի մասնակցում Հայաստանում իշխանության ձևավորման գործընթացներին: Նրանք ունեն իրենց իշխանությունը, կառավարությունը, նախագահը: Ղարաբաղը պետք է ներկայացնի լեգիտիմ ներկայացուցիչ, ով ունի ժողովրդին ներկայացնելու մանդատ: Դա չի նշանակում, որ մենք հրաժարվում ենք բանակցություններից, մենք դրան պատրաստ ենք ամեն պահի: Սակայն Ղարաբաղը պետք է ներկայացնի Ղարաբաղի ներկայացուցիչը:

Իմ ասածում որևէ սենսացիոն բան չկա, ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահ երկրների՝ Ռուսաստանի, ԱՄՆ եւ Ֆրանսիայի ղեկավարները Լեռնային Ղարաբաղի խնդրով իրենց 3 հայտարարություններում եւս ընդգծել են, որ ԼՂ վերջնական կարգավիճակը պետք է որոշվի ԼՂ ժողովրդի կամարտահայտման օգնությամբ: Սա նշանակում է, որ բոլորը հասկանում են՝ Լեռնային Ղարաբաղը հակամարտության մի կողմն է, եւ անհնար է պատկերացնել, որ ինչ-որ մեկը կարող է առանց նրա մասնակցության այդ խնդիրը լուծել: Եթե մենք իրատեսորեն ենք խոսում հակամարտության կարգավորման մասին, ապա պետք է փորձենք այս հակամարտությունը ճիշտ ձեւաչափով կարգավորել: Գուցե մեր բանակցային գործընթացը տեղապտույտի մեջ է, քանի որ մենք այդքան էլ ճիշտ բանակցային ձևաչափ չունենք: Ես նկատի ունեմ Լեռնային Ղարաբաղի մասնակցությունը»,- ամփոփել է Փաշինյանը:

Դրանից բացի, հայ վարչապետը շեշտել է, որ հետագա բանակցային գործընթացը պատկերացնում է միայն ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների շրջանակում:

«Մենք ասում ենք, որ պատրաստ ենք հակամարտության խաղաղ կարգավորման հնարավորության քննարկմանը: Հաճախ են հարցնում՝ Հայաստանն արդյոք պատրա՞ստ է որեւէ զիջման: Սակայն ոչ ոք չի հարցնում՝ արդյոք Ադրբեջանը պաստրա՞ստ է: Եթե Ադրբեջանը պատրաստ է փոխզիջումների, ապա մենք եւս պատրաստ ենք: Եթե ոչ, մենք եւս պատրաստ չենք: Խնդիրն անհնար է լուծել առանց փոխզիջումենրի: Սակայն խնդիրն այն է, որ Ադրբեջանն ամեն օր սպառնում է պատերազմով, ասում, որ Երեւանը ադրբեջանական քաղաք է, իսկ Հայաստանի ողջ տարածքը՝ ադրբեջանական տարածք: Նման մթնոլորտում մենք պարզապես հրաժարվում ենք խոսել փոխզիջումների մասին: Եթե սպառնալիքների մթնոլորտում մենք խոսենք փոխզիջումներից, ինչ-որ մեկը կարող է դա ընկալել որպես թուլություն: Մենք դա երբեք թույլ չենք տա: Եթե Ադրբեջանը կարծում է, որ մեզ հետ կարող է խոսել ուժի դիրքերից, ապա մենք ասում ենք, որ դա անհնարին է: Ոչ ոք մեզ հետ չի կարող խոսել այդպես»,- պարզաբանել է հայ առաջնորդըը:

Լրագրողի հարցին՝ ՌԴ նախագահը ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման կապակցությամբ արդյոք որեւիցե գաղափար առաջարկե՞լ է, ՀՀ վարչապետը նշել է, կողմերն ասել են, որ հարցը պետք է կարգավորվի խաղաղ ճանապարհով:

«Մենք շատ բարձր ենք գնահատում այն ջանքերը, որոնք Վլադիմիր Վլադիմիրովիչը ձեռնարկում է հակամարտության կարգավորման համար: Մենք բանակցությունների պատրաստ ենք: Դա պետք է իրական բանակցություն լինի: Կարծում եմ՝ ոչ մեկին պետք չէ բանակցությունների իմիտացիան: Մենք պատրաստ ենք իրական ջանքեր ներդնել, որպեսզի հակամարտությունն իսկապես խաղաղ ճանապարհով կարգավորվի»,- եզրափակել է Փաշինյանը: