Իրանը արծաթով է ցողում ամպերը՝ վերջին 50 տարվա ընթացքում ամենածանր երաշտը հաղթահարելու համար

Իրանը ինքնաթիռներից արծաթ է ցողում ամպերի մեջ՝ փորձելով հաղթահարել վերջին 50 տարվա ընթացքում ամենասարսափելի երաշտը։ Երկրի իշխանությունները սկսել են Ուրմիա լճի ավազանի վրայի ամպերի վրա քիմիական նյութեր ցողելով տեղումների առաջացման լայնածավալ գործողություն՝ տասնամյակների ընթացքում երկիրը հարվածած ամենաուժեղ երաշտի դեմ պայքարելու համար։

Իրանի ամենամեծ լիճը՝ Ուրմիան գրեթե ամբողջությամբ չորացել է՝ թողնելով աղի հսկայական շերտ։ Իրանի նախագահ Մասուդ Փեզեշքիանն անցյալ շաբաթ զգուշացրել էր, որ եթե մոտ ապագայում բավարար տեղումներ չլինեն՝ Թեհրանի ջրամատակարարումը կարող է սահմանափակվել և մայրաքաղաքի բնակիչները կարող են նույնիսկ տարհանվել։

«Ամպերի ցանումը» ենթադրում է քիմիական աղերի (օրինակ՝ արծաթի կամ կալիումի յոդիդ) ներարկում ամպերի մեջ՝ ինքնաթիռների կամ գետնի վրա տեղադրված գեներատորների միջոցով։ Այս նյութերը նպաստում են ջրային գոլորշու խտացմանը և տեղումների առաջացմանը։ Տեխնոլոգիան կիրառվում է արդեն տասնամյակներ շարունակ. օրինակ՝ Արաբական Միացյալ Էմիրությունները ակտիվորեն օգտագործում են այն՝ ջրի պակասի դեմ պայքարելու համար։ 

Իրանի օդերևութաբանական կազմակերպության տվյալներով՝ այս տարի տեղումները նվազել են 89%-ով՝ համեմատած երկարաժամկետ միջին ցուցանիշի հետ։ «Մենք ներկայումս ապրում ենք վերջին 50 տարվա ընթացքում ամենաչոր աշունը», - նշել է գործակալությունը։ Պաշտոնյաները նաև հայտարարել են չափազանց շատ ջուր օգտագործող տնային տնտեսություններին և բիզնեսներին պատժելու ծրագրերի մասին: Կլիմայի և երաշտի հարցերով ազգային կենտրոնի նախագահ Ահմադ Վազիֆեն նշել է, որ Թեհրանի, Արևմտյան և Արևելյան Ադրբեջանի, ինչպես նաև Մարկազի նահանգի ամբարտակներում ջրի մակարդակը միանիշ թվերի վրա է և գտնվում է «տագնապալի վիճակում»:

Ուրբաթ օրը Թեհրանում հարյուրավոր մարդիկ են հավաքվել մզկիթի մոտ՝ անձրևի համար աղոթելու նպատակով: Շաբաթ օրը իրանցի օդերևութաբանները գրանցել են երկրի արևմուտքում և հյուսիս-արևմուտքում առաջին տեղումները, իսկ տարվա առաջին ձյունը տեղացել էր Թեհրանից հյուսիս գտնվող լեռնադահուկային հանգստավայրում: Այս միջոցառումները՝ թե՛ քիմիական և թե՛ հոգևոր ցույց են տալիս Իրանի լայնածավալ պայքարը ծայրահեղ երաշտի հետևանքների դեմ և ընդգծում են երկրում ջրային ռեսուրսների կառավարման կրիտիկական անհրաժեշտությունը։

Հիշեցնենք, որ պաշտոնական տվյալների համաձայն՝ 2024 թվականին Իրանում տեղումների քանակը կազմել է ընդամենը 140 մմ, մինչդեռ նորման 260 մմ էր։