Գիտնականները խորհուրդ են տալիս կարեւոր որոշումներ ընդունելուց առաջ լիարժեք քնել
Արեւմտյան Օնտարիոյի համալսարանի կանադացի գիտնականները ամբողջ աշխարհից կամավորների են հրավիրում մասնակցելու մարդկային ուղեղի գործունեության խոշորագույն հետազոտությանը` պարզելու համար, թե ինչպես է ուղեղի աշխատանքի վրա ազդում քնի պակասը: Այս մասին հայտնում է ВВС-ի ռուսական ծառայությունը:
«Բոլորին ծանոթ են զգացողությունները, որոնք առաջանում են քնի պակասի դեպքում, սակայն մենք քիչ բան գիտենք, թե նման պակասն ինչպես է ազդում ուղեղի վրա»,- գիտական խնդիրը պարզաբանել է հետազոտության ղեկավար բրիտանացի պրոֆեսոր նյարդաբան Էդրիան Օուենը:
Գիտնականները պետք է պարզեն, թե ինչպես է աշխատում տարբեր խմբերի մարդկանց ուղեղը` կախված քնի լիարժեքությունից կամ պակասից: Կամավորներին առաջարկում են համացանցում թեստերի շարք անցնել` իրենց տրամաբանական մտածողությունը, լեզվաբանական հմտությունները եւ ճիշտ որոշումներ ընդունելու կարողությունը գնահատելու համար: Հետազոտողների կարծիքով` եթե հաջողվի հավաքել բավարար թվով կամավորների, իրենք կկարողանան քնի տեւողության վերաբերյալ հրահանգներ մշակել, որոնք կապահովեն ուղեղի ավելի արդյունավետ աշխատանքը:
Կամավորներին առաջարկվող թեստերը հասանելի են ցանկացած սարքով, որն ինտերնետին է միացված: Օրինակ` դրանցից մեկի ժամանակ պահանջվում է սեղմել ներքեւում տեղադրված բառը, որը համապատասխանում է գույնին, որով վերեւում գրված է բառը: Եթե վերեւում «կապույտ» բառն է, բայց այն կարմիր գույնի է, անհրաժեշտ է սեղմել ներքեւի բառը, որը կարմիրով է գրված: Կարծես թե ամեն ինչ պարզ է, սակայն գորշ նյութը պետք է մշակել:
Մեկ ուրիշ թեստ բարդանում է այն բանի համեմատ, թե կամավորն ինչպես է փորձում հայտնաբերել այն պատկերը, որը չի համապատասխանում ընդհանուր շարքի նշաններին: Իսկ թեստը տարածական ծրագրմամբ չափում է տեղեկատվության մշակման հմտությունները, որոնք առօրյա կյանքում են օգտագործվում:
Այս փորձերն առաջարկել է կամավորների խմբերից մեկը, որոնք ստիպված են եղել համալսարանի սենյակներից մեկում արթուն մնալ մինչեւ առավոտյան ժամը 4-ը` հաջորդող 4-ժամյա քնով: Նրանցից մեծ մասի արդյունքները առավոտյան զգալիորեն ավելի վատ են եղել, քան նախօրեին երեկոյան:
Փորձարկվողների ուղեղը սքանավորել են, եւ պարզվել է, որ անքուն գիշերից հետո ուղեղի ակտիվությունը զգալիորեն նվազած է`պատկերի վրա ավելի քիչ պրոցեսներ են դիտարկվել: Ինչո՞վ է սա սպառնում:
«Բացառված չէ, որ քնի պակասը կարող է էապես ազդել որոշումներ ընդունելու վրա: Լիարժեք չքնելուց հետո, հնարավոր է, արժի խուսափել այնպիսի կարեւոր որոշումներ կայացնելուց, ինչպիսին է բնակարան գնելը կամ ամուսնանալը»,- կարծում է պրոֆեսոր Օուենը:
Բոլորին հայտնի է, որ լավ չքնելուց հետո մեքենայի ղեկին նստել չի կարելի, քանի որ ռեակցիան արգելակվում է, եւ ընդհանրապես հնարավոր է մեքենան վարելիս քնել: Սակայն պակաս քնելու քիչ հայտնի, բայց ոչ պակաս նենգ հետեւանքների մասին է’լ ավելի քիչ է հայտնի: Այս պատճառով գիտնականները տագնապով են խոսում այն մասին, որ ժամանակակից մարդու քնի համար ավելի քիչ է ժամանակ մնում: Ստացվում է, որ քաղաքակրթության զարգացումը բնության օրենքներին դեմ է գնացել, որոնց համաձայն մարդը պետք է քնած անցկացնի կյանքի երրորդ մասը:
Իրանի դեմ հարվածների ֆոնին ՀԱԵ Ատրպատականի թեմը դադարեցրել է եկեղեցական արարողությունները
Եվրախորհրդարանի պատգամավորները չեն կարողացել աշխարհի քարտեզի վրա գտնել Իրանը
Իրանի հարստացված ուրանի պաշարները միջուկային օբյեկտների փլատակներում են
Եվրամիությունը չի հասկանում Իրանում պատերազմի նպատակները. Կալաս
Անկանխիկ ստացման եղանակի անցնելու դիմում չներկայացրած կենսաթոշակառուի համար բանկը ընտրել է ՄՍԾ-ն՝ ին...
Հայաստանն ու Իրանն աշխատում են սահմանին երկրորդ կամրջի նախագծի վրա
Լարիջանիի սպանությունից հետո Իրանը կասետային ռումբերով հարվածել է Թել Ավիվին
ԱԹՍ-ի հարվածի հետևանքով Դուբայի միջազգային օդանավակայանի մոտ հրդեհ է բռնկել
Երևանում և մարզերում կլինեն էլեկտրաէներգիայի ընդհատումներ
ԱՄԷ նախագահն ու Սաուդյան Արաբիայի թագաժառանգը քննարկել են տարածաշրջանային զարգացումները