Ավելի քան երկու միլիարդ մարդ զրկված է ջրից եւ հիգիենայից. ՄԱԿ

Ավելի քան երկու միլիարդ մարդու հասանելի չեն ջուրը եւ հիգիենան, ասվում է ջրային ռեսուրսների զարգացման մասին Ժնեւում երեքշաբթի ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի եւ Ջրի ու սանիտարիայի գծով ՄԱԿ գործունեության համակարգման (UN Water) ներկայացրած զեկույցում, որը պատրաստվել է Ջրային ռեսուրսների համաշխարհային օրվան ընդառաջ, տեղեկացնում է ՌԻԱ «Նովոստի»-ն։

Ինչպես նշվում է փաստաթղթում, աշխարհում տասից երեք հոգի զրկված է անվտանգ խմելու ջրից։ Տասից վեցը զրկված է սանիտարական ծառայությունների հասանելիությունից, որոնց կառավարումը կապահովեր նրանց անվտանգությունը, իսկ յուրաքանչյուր իններորդը պարզապես արտաթորում է բաց տեղանքում։

Չպաշտպանված աղբյուրներից ջուր խմողների գրեթե կեսը ապրում է Աֆրիկայում, Սահարայից հարավ։ Այդ շրջաններում բնակչության ընդամենը 24 տոկոսին է հասանելի անվտանգ խմելու ջուրը, եւ միայն 28 տոկոսն ունի սանիտարիայի բազային միջոցներ, որոնք չեն օգտագործվում մյուս տնային տնտեսությունների հետ համատեղ։ Ջրային ռեսուրսների հասանելիության զգալի տարբերություններ կան նաեւ երկրների ներսում, մանավանդ հարուստների եւ աղքատների միջեւ։

Փորձագետները նշում են, որ աշխարհում աճում է նաեւ ջրային ռեսուրսների հետ կապված հակամարտությունների թիվը։ 2000-2009 թվականներին դրանք 94-ն են եղել։ 2010-2018-ին այդ ցուցանիշը հասել է 263-ի։

«Եթե շրջակա միջավայրի աղտոտումը եւ գլոբալ ջրային ռեսուրսների վրա չկառավարվող ճնշումը շարունակվեն ներկա տեմպերով, ապա մինչեւ 2050 թվականը համաշխարհային համախառն ներքին արդյունքի 45 տոկոսը եւ հացահատիկի համաշխարհային արտադրության 40 տոկոսը կհայտնվեն սպառնալիքի տակ։ Բնակչության աղքատ եւ մարգինալ շերտերը անհամամասնորեն ավելի շատ կտուժեն, ինչն էլ ավելի կխորացնի առանց այդ էլ աճող անհավասարությունը։ 2019 թվականի զեկույցը վկայում է, որ անհրաժեշտ է հարմարեցնել մոտեցումներն ինչպես քաղաքականության մեջ, այնպես էլ գործնականում՝ սոցիալական մեկուսացման եւ անհավասարության պատճառները վերացնելու համար»,- հաղորդագրության մեջ մեջբերվում են UN Water-ի եւ Գյուղատնտեսության զարգացման միջազգային հիմնադրամի նախագահ Ժիլբեր Ունգբոյի խոսքերը։

Փաստաթղթում ընդգծվում է, որ անվտանգ խմելու ջուրը եւ սանիտարիան մարդու հիմնական իրավունքներն են, քանի որ դրանք անհրաժեշտ են առողջ կենսակերպի ապահովման եւ հիմնարար նշանակություն ունեն յուրաքանչյուրի արժանապատվության համար։ Բայց եթե այսօր ակտիվ գործողություններ չձեռնարկվեն, աշխարհը չի կարողանա մինչեւ 2030-ը բոլորի համար երաշխավորել մաքուր եւ անվտանգ ջրի ու հիգիենայի հասանելիություն։

Ջրային ռեսուրսների զարգացման համաշխարհային զեկույցն ամենամյա է։ Այն նվիրված է ջրային ռազմավարության տարբեր հարցերին եւ ուղղված է ջրային ռեսուրսների կայուն օգտագործման ապահովմանը։ Փաստաթղթում հաշվի են առնվում տարածաշրջանային ասպեկտները, թեժ կետերի իրավիճակը եւ պատմական տվյալները։