Ավստրալական հրդեհները կարող են գլոբալ հետեւանքներ ունենալ մոլորակի կլիմայի համար

Ավստրալիայում ռեկորդային ինտենսիվությամբ մոլեգնող անտառային հրդեհները մի քանի ամսվա ընթացքում հանգեցրել են աղետալի վնասի տնտեսության եւ վայրի բնության համար։ Բայց փորձագետները նախազգուշացնում են, որ դրանք կարող են գլոբալ հետեւանքներ ունենալ մոլորակի կլիմայի համար, տեղեկացնում է HighTech+-ը՝ հղում կատարելով Inverse-ին։

Հրդեհները կարող են սեփական եղանակ ստեղծել, եւ ավստրալացիները դրանում արդեն համոզվել են։ Օրինակ, տաք օդը եւ ծուխը առաջ են բերում այսպես կոչված պիրոկուտակային ամպեր։ Երբեմն դրանցում անգամ կայծակներ են լինում, որոնց հարվածը հանգեցնում է նոր բռնկումների։ Հսկայական ծխնելույզների նման՝ այդ ամպերը ծուխն ուղղում են բարձր ստրատոսֆերա, որտեղ այն պահպանվում է մի քանի ամիս եւ ազդում եղանակի վրա։

Նախնական տվյալներով՝ ներկա հրդեհների ժամանակ Ավստրալիան դարձել է պիրոկուտակային ամպերի եզակի բարձր խտության գոտի։

Հրդեհների մյուս հետեւանքները՝ ածխաթթու գազի եւ մոխրի զանգվածային արտանետումները, դուրս են գալիս մայրցամաքի սահմաններից։ Մեդիա- եւ սոցիալական ցանցերում լայնորեն տարածվել են կադրեր Նոր Զելանդիայից, որտեղ ավստրալական հրդեհների ծուխը արտասովոր տագնապալի գույներով է ներկել երկինքը։

Սակայն հրդեհների արտանետումները կարող են տարածվել նաեւ մեծ հեռավորությունների վրա։ Օրինակ, հայտնի է, որ կանադական անտառային հրդեհների արտանետումները հեշտությամբ հասնում են Եվրոպա՝ հատելով Ատլանտիկան։ Վերջին հաշվով, մթնոլորտում պտտվող մոխիրը հասնում է անգամ բեւեռային սառույցներին եւ արագացնում դրանց հալչելը։

Համաշխարհային լրատվամիջոցները, որոնք լուսաբանում են հրդեհներն Ավստրալիայում, ներկայացնում են տեղային աղետի պատկեր, այնինչ իրավիճակը նշանակություն ունի ողջ աշխարհի համար։ Կլիմայաբանների կարծիքով՝ կապ կա կլիմայական փոփոխությունների եւ նման մասշտաբի հրդեհների միջեւ։

Թեեւ ամենամյա բռնկումները նորմալ են համարվում տեղի շատ էկոհամակարգերի համար, երբեք մինչ այդ հրդեհները չեն սկսվել այսքան վաղ եւ չեն հասել նման ինտենսիվության։ Իրավիճակը վատացնում են ռեկորդային շոգն ու երաշտը։

Մարդածին կլիմայական փոփոխություններից ելնելով՝ նման աղետները կսկսեն ավելի հաճախակի դառնալ։ Ավելին, ներկա հրդեհները իրենց «ավանդն են ներդնում» գլոբալ ջերմացման հարցում։

Թեեւ արտանետված որոշ աերոզոլներ, գուցե, սառեցնող էֆեկտ ունեն՝ արտացոլելով արեւի լույսը, մյուսները սակայն պահում են ջերմությունը եւ ուժեղացնում մթնոլորտի տաքացումը։ Եվ հասկանալի է, հրդեհները դարձել են կլիմայի համար վնասակար ածխաթթու գազի հսկայական քանակության աղբյուր։