Այսօր՝ 23 հունիսի 2024թ., 00:00
Ադրբեջանի ՊՆ հաղորդագրությունը չի համապատասխանում իրականությանը․ ՊՆ Իսկ հայ գերիների ու պատանդների վերադարձ չեք ուզո՞ւմ պահանջել Ուկրաինան շնորհակալություն է հայտնել Ադրբեջանին Կոմիտասի «ՍԱՍ»-ի մոտ ծեծի ենթարկված արցախցիները ճանաչվել են տուժող, նրանցից մեկը վերակենդանացման բաժնում է Ինչո՞ւ առողջապահության նախարարությունը չարժանացավ էկոնոմիկայի նախարարության ճակատագրին Բորելն Ադրբեջանին կոչ է արել ապահովելու հայերի՝ առանց խտրականության Ղարաբաղ վերադառնալու իրավունքները Վեդիում հարևանների վեճն ավարտվել է դանակահարությամբ. 61-ամյա տղամարդը հիվանդանոցում մահացել է Իրանում երկրաշարժ է տեղի ունեցել Իշխանություններին հաջողվում է նոր «ռեկորդներ» գրանցել Հայաստանի և Ռուսաստանի հարաբերությունները առանձնահատուկ նշանակություն ունեն. Պուտինի ներկայացուցիչ Պետական գնումների գործընթացում հանրային հսկողության իրավունք ունի 4 «բժիշկ» Արցախի մնացորդների դեմ պայքարելու համար են անում, ոչ թե մեքենայի. Սամվել Շահրամանյան Երեսպաշտության ավելի ցցուն օրինակներ դժվար է գտնել. Քրիստինե Վարդանյան Ֆրանսիայի դեսպանն ուղևորվել է «Հայաստանի ռազմավարական և խոցելի շրջան» ԵՄ անդամության հայտի հարցով լսումների նպատակը հանրությանը իշխանության հեռացման օրակարգից շեղելն է․ «Հայաստան» խմբակցություն Օդի ջերմաստիճանն էապես չի փոխվի Բագրատ Սրբազանն իր ավատոմեքենան նվիրեց Արցախի ներկայացուցչությանը Հայաստանի կողմից Պաղեստին պետության ճանաչումը լուրջ հետևանքներ կունենա. Իսրայելի իշխանություններ Հանքավանից վերադառնալուն պես ՔՊ-ականները «լծվելու են» խորհրդարանական աշխատանքներին․ արտահերթ նիստեր կլինեն Մահացել է Լալա Մնացականյանը 2 արցախցու բեյսբոլի բիտայով դաժանաբար ծեծի են ենթարկել Բելառուսի ԱԳՆ-ն նոտա է հղել Հայաստանին Կարծիքը, թե նռնակը վերցրել եմ, որ ուրիշի վրա շպրտեմ, հիմարություն է. Եսային դեպքից մանրամասներ է պատմում Գրիգորյանների ընտանիքի առաջնեկը աղետի օրն է ծնվել. Դեբեդի ափին ապրել ընտանիքն այլևս չի ցանկանում Ուկրաինայի ապագան ՆԱՏՕ-ում է. Մեթյու Միլլեր Գլխավոր դատախազությունն ամեն գնով ցանկանում է հասնել երգիչ Հայկ Ղևոնդյանի՝ «Սպիտակցի Հայկոյի» որդու կալանավորմանը ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ Բլինքենն Ալիևի հետ զրույցում նշել է Հայաստանի հետ խաղաղության համաձայնագրի անհապաղ կնքման կարևորության մասին ԱԱԾ-ն լծվել է ընդդիմադիր շարքերը պառակտելու գործին Մոսկվայում փոթորիկի ժամանակ երկու մարդ է մահացել Ֆրանսիան Հայաստանին 36 հաուբից կտրամադրի. Le Figaro-ի փոխխմբագիր ՀՀ իշխանությունները չեն հասկանում, թե որքանով է կապված մեր տնտեսությունը Ռուսաստանի հետ․ Լևոն Քոչարյան ՔՊ-ին աջակցող մոդելը ներխուժել է Oragir.News-ի խմբագրություն և վնասել գույքը Եվրո-2024. հունիսի 21-ի խաղացանկը Գնանք, սահմանագծով շրջենք, տեսնենք էդ ինչ ցանկապատեր են շարել. Բագրատ սրբազան Գրեթե ամբողջ Երևանը ընկնում է տեսախցիկների վերահսկողության տակ. Սամվել Մարտիրոսյան Փարիզ, Չիկագո, Վենետիկ, Պալերմո և այլն․ ԱԺ-ում պետբյուջեի հաշվին շրջագայությունների շրջանը սկսվել է Հանրապետությունում սպասվում են տեղումներ, օդի ջերմաստիճանն էապես չի փոխվի Սպրդող «խաղաղության պայմանագիր»․ Հայաստանը «պատերազմի խաչմերուկում»․ Ձյունիկ Աղաջանյան Վանաձորում ուժեղ փոթորիկը ծառեր է արմատախիլ արել (տեսանյութ) Հայտնաբերված 246 միլիոն տարեկան ծովային սողունների բրածոները լույս են սփռում նրանց վաղ էվոլյուցիայի վրա Մեր քաղաքական դաշտում մինչև 2018թ. չի եղել նման բան, որ ԱԺ նախագահը դատի տա ամեն 2-րդին. Դանիելյան Շարժումը մարում է, և բոլորը հակահերոսի փնտրտուքի մեջ են․ Սուրեն Պետրոսյանի առաջին մեկնաբանությունը «անհետանալուց» հետո Գիտնականները խմելու ջուր ապահովելու նորարարական եղանակ են հայտնաբերել՝ խմորիչի թափոնների օգնությամբ Սեփականատիրոջ ավտոտնակում 35 տարի «քնած» 1970 թվականի խորհրդանշական Lamborghini Miura P400 S-ը կհանվի աճուրդի Թափառաշրջիկ երաժիշտներին հեռացնում են կենտրոնից Փաշինյանի խոստացած խաղաղությունը ոչ մի կերպ չի գալիս․ «Հրապարակ» Խոշոր ավտովթար` Տավուշի մարզում. կա վիրավոր Ըստ քպականների՝ իշխանական լրագրողների իրավունքները պետք է պաշտպանվեն, իսկ մյուսներինը՝ ոչ Վիճաբանության ժամանակ բահով հարվածել էր հարևանի գլխին Արժույթի միջազգային հիմնադրամը կոշտ գնահատական է տվել ՀՀ իշխանության տնտեսական քաղաքականությանը. Դավթյան Արամ Առաջինը կարևորել է սփյուռքում եկեղեցական ու ազգային ավանդույթների պահպանումը «Հայանտառ» ՊՈԱԿ-ը Գագիկ Խաչատրյանի կնոջից 929 հազար դրամ վնասի հատուցում է պահանջում Եվրո-2024․ հունիսի 20-ի հանդիպումների ժամանակացույցը Առաջիկա օրերի եղանակի կանխատեսումը Ալեն Սիմոնյանի աշխատավարձը 1 տարում ավելացել է շուրջ 3,5 մլն դրամով ՔՊ ժողովը՝ Ջերմուկում․ ինչ հարցեր են քննարկելու Երկրի թիվ մեկ աներձագը 7 անշարժ գույք ունի Գեոպրոմայնինգ Գոլդ» ՍՊԸ-ի Սոթքի ոսկու հանքի տնօրենին, տեղակալին, ինժեներին, անվտանգության պետին հարվածներ են հասցրել Պայմանագիր կնքելը մի բան է, զենքը Հայաստան հասցնելը՝ այլ բան. «Հրապարակ» Դիանա Գասպարյանի ընտանիքի անդամների վերաբերյալ վարչական վարույթը կարճվել է Բաքուն Հայաստանին մեղադրել է սահմանները «չճանաչելու» մեջ Գիտնականները հայտարարել են, որ հայտնաբերել են աշխարհի հնագույն գինին Aurus մեքենա, ծովակալի դաշույն և թեյախմության համար սպասք. հայտնի է՝ ինչ է Պուտինը նվիրել Կիմ Չեն Ընին Հունիսի 12-ը Մարտի 1-ի հետ համեմատելը պայմանավորված է եղել անձով. Բագրատ Սրբազան Լևոն Տեր-Պետրոսյանի ընտանիքի հետ շատ ջերմ մտերմություն ունեմ, նաև՝ 2-րդ ու 3-րդ նախագահների շրջանակների հետ. Բագրատ Սրբազան Հաջիևը հայտարարել է, որ «Ֆրանսիայի կողմից Հայաստանին զինելն անընդունելի է» Շարժումը փողոցում լինելու է, հրապարակը չենք լքելու․ Բագրատ Սրբազան Տեղը գաղտնի են պահում, որ սրբազան շարժումը հանկարծ «չհարամի» Ի՞նչ է ակնկալում իշխանությունն իրականում ՀԱՊԿ-ին հաթաթա տալով․ պարզապես ժամանակ են ձգում Աննա Հակոբյանը հաստատել է մեր տեղեկությունը՝ անուղղակի կերպով հրապարակելով իր այդ «նամակ-ակնկալիքը». «Սրբազան պայքար» Որն է լինելու հաջորդ սահմանազատվող տարածքը Ոստիկանության կողմից որոնվում են ԱԺ նախկին պատգամավորն ու նրա որդին Իշխանությունները փորձում են կոծկել գործը Հայաստանն ԱՊՀ-ից դուրս գալու ցանկության մասին ոչ մի ազդանշան չի հղել. ԱՊՀ գլխավոր քարտուղար Փորձում են լեգիտիմացնել երկրի անկախ պետականությունը կորցնելու գործընթացը Ֆրանսիացի հայտնի գործիչները Մակրոնին հորդորել են ֆրանսիական զորք ուղարկել Հայաստան Պատվերով քրգործեր՝ այլախոհների դեմ. քննչական կոմիտեն ՔՊ-ականների հանցանքները չի տեսնում Գեղարքունիքի մարզպետը Ջրվեժում նոր հողամաս է ձեռք բերել Ռուս փորձագետը նշել է ֆրանսիական CAESAR հրետանային կայանների՝ Հայաստան մատակարարումների մոտավոր ժամկետները
Հարցում

Լեռնակերտի պեղումներում բացվել են միջին բրոնզից ուշ բրոնզի անցման փուլին վերագրվող թաղումներ

ՀՀ ԳԱԱ Շիրակի հայագիտական հետազոտությունների կենտրոնի և ՀՀ ԳԱԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի հնագետները պեղումներ են իրականացրել Լեռնակերտի N 1 դամբանադաշտում:

ԳԱԱ-ից  հայտնում են, որ բացվել են միջին բրոնզից ուշ բրոնզի անցման փուլին (Ք.ա. XVI դ. II կես-XV դ. I կես) վերագրվող թաղումներ, որոնցում միաժամանակ հանդիպել են և՛ միջինբրոնզեդարյան կարմիրբերդյան, և՛ ուշբրոնզեդարյան առարկաներ։ Անցումային փուլի (միջին բրոնզից ուշ բրոնզ) այս դամբաններն ունեն 5-15 մետր տրամագծով հենապատ-կրոմլեխ։ Խցերը հիմնահողային են՝ ուղղված հյուսիս-հարավ։ Ուշ բրոնզի տարբեր փուլերին վերագրվող թաղումներում աճյունը դրված է եղել դիադրման և վերաթաղման եղանակներով։ Այս դամբաններում ուղեկցող գույքը խեցանոթներն են, հազվադեպ՝ ուլունքներ։ Երկաթի դարի վաղ շրջափուլին վերաբերող դամբաններն ունեն հենապատ-կրոմլեխներ (8-20 մ տր.), մանր քարերից կազմված ոչ բարձր թմբեր և արևելք-արևմուտք ուղղված սալարկղային խցեր։ Երկաթեդարյան իջեցուկ դամբաններում փաստագրվել են խմբային եղանակով արված թաղումներ։ Բացահայտվել է, որ այս դամբանախմբում խեղված չորս դամբաններն արևելյան հատվածում ունեն կցակառույցներ՝ նախատեսված թաղումն ուղեկցող գույքի համար։

Երկաթեդարյան ամրոց Վարի Բերդի բլրի արևելյան լանջին օդալուսանկարահանման միջոցով հավաստվել է «անվաձև» կառույց, որը բաղկացած է կից շրջանաձև այլ կառույցներից։ «Անվաձև» կառույցներ Հայաստանում հայտնի են Արագածի նախալեռներում, որտեղ դրանք հանդիպում են «անապատի օդապարուկներ» կոչված հուշարձանների համատեքստում։ «Անվաձև» կառույցի մնացորդներ փաստագրվել է նաև Արագած լեռան ամենաբարձրադիր հնավայրում՝ Կարմիր Սարում, որտեղ պեղումներով բացահայտվել են վիշապ քարակոթողների կուտակում՝ իրենց նախնական միջավայրում։ Լեռնակերտի օրինակն առանձնահատուկ է նրանով, որ այն առաջին անգամ փաստագրվում է ամրոցի համատեքստում։ Սակայն վերջինիս գործառույթը դեռ պարզ չէ։

Պեղումներով գտնվել են մեծ թվով խեցեղեն և քարե առարկաներ՝ անոթներ, աղորիքներ, անվակներ և այլն, կենդանական ոսկորներ՝ հիմնականում ընտանի՝ մանր և խոշոր եղջերավոր անասուններ։

Լեռնակերտի պեղումները կարևորվում են ուշբրոնզեդարյան հասարակության ուսումնասիրության առումով։ Մասնավորապես, լայն արձագանք է գտել Լեռնակերտի հնագույն ԴՆԹ-ի հետազոտությունը, որը ցույց է տալիս, որ համաժամանակյա, սակայն տարբեր դամբանախմբերում արված թաղումներում բացված կմախքները ազգակցական կապեր չեն ունեցել։ Դա վկայում է, որ համայնքներում ապրել են տարբեր գերդաստաններ։

Լեռնակերտի ուշբրոնզեդարյան լանդշաֆտի ձևափոխությունների դինամիկայի հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս մեկ համալիրում երկու ամրոցների տվյալներով հետևել պաշտպանական համակարգի ձևավորման, կառուցման գործընթացներին։ Շնորհիվ Լեռնակերտի դամբանադաշտի տվյալների՝ Արթիկի, Հառիճի, Հոռոմի, Մաստարայի, Թալինի և Լճաշենի տվյալների հետ բաղդատման, ուրվագծելի են դառնում ուշ բրոնզի դարում բարդ հասարակությունների ձևավորման գործընթացները։ Ամրոցներում, դամբանադաշտերում նշմարվում են ինչպես առանձնաշնորհյալների, այնպես էլ զինվորների, կրոնական սպասավորների և առևտրականների խմբերը։

Պեղումների արդյունքների վերաբերյալ հոդվածներ են տպագրվել հայաստանյան և արտասահմանյան պարբերականներում, զեկուցվել են ինչպես տեղական, այնպես էլ արտասահմանյան գիտաժողովներում։

Լեռնակերտի հնագիտական արշավախումբը գործել է ՀՀ ԳԱԱ Շիրակի հայագիտական հետազոտությունների կենտրոնի, ՀՀ ԳԱԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի, Գիտության պետական կոմիտեի և Հայագիտական հետազոտությունների և ուսումնասիրությունների ազգային ասոցիացիայի (NAASR) համաֆինանսավորումներով՝ «Արագած լեռան հյուսիս-արևմտյան լանջերի բրոնզեդարյան լանդշաֆտի ձևափոխման միտումները» թեմայի շրջանակներում։

 

Հետևեք մեզ Telegram-ում
website by Sargssyan