1USD = AMD
1EUR = AMD
1RUB = AMD
Այսօր՝ 20 օգոստոսի 2019թ., 00:00
Ո՞րն է «Լիդիան»-ի համառության պատճառը. բնապահպանը՝ Ամուլսարի խնդրի մասին Պարոն Փաշինյան, խոստովանեք, որ ստել եք, այդպիսի գաղտնի զեկույց գոյություն չունի Sinquefield Cup. Լևոն Արոնյանը երրորդ ոչ ոքին խաղաց Խոշոր հրդեհ՝ «Ձյունիկ սառնարան» ՍՊԸ-ում. դեպքի վայր է մեկնել 11 մարտական հաշվարկ, 3 ավտոսանդուղք Գերմանիայում «Արծվի թռիչք» ատրակցիոնը փակել են սվաստիկային նմանության պատճառով Երեք ուրացում՝ մեկ օրում Դոն Պիպոյի հիմնադրամի ղեկավարը փողերը կանխիկացրել ու փորձել է փախչել երկրից Ոստիկանությունը մտել է Սեյրան Սարոյանի տուն ու բերման ենթարկել այնտեղ գտնվողներին.Գեներալը հասցրել է փախչե՞լ Ծառուկյանին չհրավիրելու որոշումը եղել է քաղաքակա՞ն Երջանկության մեխանիկան՝ ըստ կառավարության ծրագրի Եթե անդառնալի թունավորեցիք Սեւանի ու Ջերմուկի ջրերը, Հայաստանի գոյատեւման «վարագույրը» կարաք հանգիստ փակեք Կադրերը «Արմենիա» եւ «Գրիգոր Լուսավորիչ» ԲԿ-ներից հոսում են դեպի Միքայելյան վիրաբուժության ինստիտուտ Նշանակմանս օրվանից Ավինյանի գրասենյակը լծված է եղել իմ ձեռքով Ամուլսարի ճամփաները բացելու գործին Ռոբերտ Քոչարյանի և մյուսների գործը մակագրվել է դատավոր Աննա Դանիբեկյանին Մակրոնը հավատում է Ռուսաստանի եւ ԵՄ-ի միջեւ անվտանգության ճարտարապետության ստեղծմանը Թուրքիան մի շարք պտուղների արտադրության և արտահանման ոլորտում առաջատար դիրքեր ունի Լենա Նազարյանն ընդեմ Նիկոլ Փաշինյանի՞ Կառավարությունը չի կարող տրամադրել վարչապետի նշած «գաղտնի փաստաթուղթը» Գերմանիայում ամեն 14-րդ ամուսնությունը կնքվում է նույնասեռական զույգերի կողմից ԵՄ-ն աշնանը կվերադառնա փողերի լվացման մեջ մեղադրվող երկրների «սև ցուցակի» կազմմանը Նախագահ Քոչարյանին «փակի» տակ պահելու առեղծվածը․ Արա Վարդանյան Վարչապետը էկոնոմիկայի փոխնախարար է նշանակել Կարմիր խաչի ներկայացուցիչներն այցելել են ադրբեջանական կողմում հայտնված հայ զինծառայողին Ֆրանսիայում ընթանում է Պուտինի և Մակրոնի հանդիպումը. ուղիղ ՀՀ պաշտպանության նախարարը մասնակցել է «Միջազգային բանակային խաղեր-2019» մրցաշարի փակման արարողությանը Ամուլսարի մասին. զրույց Քաղաքացու հետ. Նիկոլ Փաշինյան «Լիդիանը» կառավարություն է ներկայացրել ոչ հավաստի փաստեր. ՀԲՃ-ն հաղորդում է ներկայացրել դատախազություն Ահա թե ինչպիսի «բարեփոխումներով» է զբաղված դատական իշխանությունը․հայտարարություն ԵՄ-ը պատրաստ է առանց գործարքի բրեքզիթին, սակայն ամենից շատ կտուժի Մեծ Բրիտանիան Նիկոլ Փաշինյանը փոխում է Սահմանադրությունը Վարչապետի հայտարարությունից հետո կորոշենք, թե որոնք են լինելու մեր քայլերը. Բնապահպանները նորից կհավաքվեն վաղը երեկոյան «Դուխովներն» այս անգամ դանակահարել են Գյումրիում ՖԻՖԱ-ն հրապարակել է տարվա ամենագեղեցիկ գոլի հավակնորդների անունները Այսօր Նիկոլ Փաշինյանի ասֆալտին փռելու խոստումն իրականություն դարձավ Ոստիկաններից մեկը հրեց ու գետնին տապալեց իրավապաշտպանին (տեսանյութ) Թիվ 17 հատուկ դպրոցի նախկին տնօրենը յուրացրել է սնունդ և մոտ 10 մլն դրամ գումար Նեթանյահուի կինը Կիևի ճանապարհին ինքնաթիռում սկանդալ է բարձրացրել Մեզ համար անհասկանալի է հանքարդյունաբերությունը համատեղել առողջարանային քաղաքի հետ. Ջերմուկի քաղաքապետ Հովհաննես Գասպարյանի անվան պարի ակադեմիան (Հովիկ Ստուդիո) հնչեցնում է ընդունելության զանգերը Արքայազն Էնդրյուն հերքել է Էփշտեյնի սեքսուալ հանցագործություններին իր ներգրավվածության մասին ենթադրությունները Դոլարի փոխարժեքը կայուն է. եվրոն թանկացել է, ռուբլին՝ էժանացել Ստեփանավանի անտառներում 2016-18-ին ապօրինի հատվել է 1462 ծառ, մեղադրանք է առաջադրվել 16 անձի․ ՔԿ Իրանն ԱՄՆ-ին զգուշացրել է իրանական նավթային լցանավը գրավելու փորձեր չկատարել «Ամուլսարի տրամաբանությամբ՝ պետք է Հայաստանի բոլոր հանքերի թույլտվությունները հետ վերցնենք». Թունյան Նիկոլ Փաշինյանը Ամուլսարի հետ կապված քրեական գործի հարուցման պատճառն է եղել. Ալեն Սիմոնյան Եվրահանձնաժողովի նախագահը հոսպիտալացման պատճառով չի մասնակցի G7-ի գագաթնաժողովին «Ամուլսարի հերն էլ շուն դառնա, կարեւորը բնապահպանական վիճակն է». Ալեն Սիմոնյան Գիշերը ծեծկռտուք է եղել Երեւանի կենտրոնում. գիշերային ակումբի 3 աշխատակից բերման է ենթարկել. կան վիրավորներ Քիմ Քարդաշյանը խոստովանել է, որ իր կարիերայի համար «պարտական է» իր նախկին գործատու Փերիս Հիլթոնին և հանուն նրա «պատրաստ է ամեն ինչի» (լուսանկարներ) Ակտիվիստ Գեղամ Ադյանը տեղափոխվել է հիվանդանոց Օմբուդսմենը արագ արձագանքման խումբ է ուղարկել Արաբկիրի ոստիկանություն Այն մասին, թե ինչպես Նիկոլը հրահանգեց ծեծել իր ընտանիքի անդամներին` ժողովրդին Մակրոնն այսօր ընդունում է Պուտինին Փաշինյանի եւ «Իմ քայլի» պատգամավորների հանդիպումն ավարտվեց. վարչապետը ուղիղ եթերում հանդես կգա հայտարարությամբ Թուրքիայի միակ հայկական գյուղում նշել են Աստվածամոր Վերափոխման տոնը եւ Խաղողօրհնեքը «Փաշինյանը պատռել է իր դիմակը». Հայկ Մարտիրոսյան Ի՞նչ են քննարկել վարչապետն ու «Իմ քայլը» խմբակցության պատգամավորները Ամուլսարի թեմայով. ուղիղ Դուեյն Ջոնսոնը 12 տարվա համատեղ կյանքից հետո ամուսնացել է հայուհի Լորեն Հաշիանի հետ «Շշի Մելոյի» դեմ մահափորձի գործով մեղադրյալն ինքնավնասումներ է արել «Կխնդրեի, որ չտրվեինք էյֆորիայի՝ կապված ՀՀ ԶՈՒ գործունեության հետ». Արթուր Եղիազարյան Դամասկոսը հայտարարել է Թուրքիայի ներխուժման մասին Իսրայելի վարչապետի կինը Կիևում գետնին է նետել աղ ու հացը Օրենքը թույլ է տալիս ֆիզիկական ուժ գործադրել, եթե կլինեն կաշկանդված ոստիկաններ, կպատժվեն խստորեն. Օսիպյան ԱԻՆ-ի շենքի տանիքում հրդեհ է բռնկվել Քանի դեռ ժողովուրդն ասում է՝ ոչ, հանքը չպետք է շահագործվի. Նաիրա Զոհրաբյան «Նիկոլը ազգի դավաճան է, Նիկոլը Սերժի շարունակությունն է». ակտիվիստ Ռուսաստանը ֆիզանձանց համար խստացնում է սահմանով մրգերի և բանջարեղենի ներկրման կանոնները Ամուլսարի շահագործման դեմ բողոքի ակցիայի մասնակիցներից 6 անձ բերվել է ոստիկանություն Թուրքական զրահամեքենաները հատել են Սիրիայի սահմանը եւ ուղեւորվում են Խան-Շեյհուն Բաղրամյան պողոտայում ոստիկանները բերման են ենթարկում բնապահպաններին Իրանի ղեկավար Ալի Խամենեին հավանություն Է տվել հազարից ավելի կալանավորների համաներմանը Կարո Փայլանը դատապարտել է ժողովրդի կողմից ընտրված 3 քաղաքապետերին պաշտոններից ազատելը Վարչապետն ասել է, որ այս պահին հիմքեր չկան Ամուլսարի շահագործումը դադարեցնելու համար РБК-ն բացահայտել է՝ որ երկիրը որքան է պարտք Ռուսաստանին. ամենամեծ պարտքն ունի Բելառուսը, պարտապանների ցանկում է նաև Հայաստանը Հոկտեմբերի 31-ից Եվրամիության օրենքները Բրիտանիայում ուժը կկորցնեն Նիկոլ Փաշինյանը հրաժարվեց նշել, թե ինչ արդյունք է եղել ջերմուկցիների հետ հանդիպման արդյունքում Ամերիկյան Boeing-ը կոշտ վայրէջք է կատարել Պորտուգալիայում (լուսանկարներ) Լարված իրավիճակ Բաղրամյան պողոտայում. ակցիայի մասնակիցները փորձում են փակել պողոտան Եթե Ամուլսարը շահագործելու որոշում կայացվի, բնակիչները փակ կպահեն հանք տանող ճանապարհները Սա շատ լավ ցույց է տալիս, թե ինչ բոբիկ է մեր իշխանությունը տեղեկատվական անվտանգության առումով. Կարեն Վրթանեսյանը՝ Արարատ Միրզոյանի գրառման մասին
Հարցում

Ֆինանսական դաշտում ռիսկերն ավելանում են. Ո՞ւր է գնում բանկային կապիտալը

Իշխանափոխությունից հետո վարկային շուկան Հայաստանում մի տեսակ շատ ակտիվ է։ Առաջին հայացքից այնպիսի տպավորություն է, որ բանկերը սպասում էին թավշյա հեղափոխությանն ու Նիկոլ Փաշինյանի վարչապետությանը, որպեսզի բացեին տրցակներն ու փողերը շաղ տային տնտեսության մեջ։ Թվում է, թե տնտեսությունն էլ իր հերթին է սկսել արագորեն կլանել այդ կապիտալը։ Բայց արի ու տես, որ այդպես չէ։

Տնտեսության իրական հատվածում իշխանափոխությունից հետո վարկային կապիտալը ոչ միայն չի ավելացել, այլև մի բան էլ նվազել է։ Խոսքը, մասնավորապես, արդյունաբերության մասին է, որտեղ վերջին մեկ տարվա ընթացքում բանկերի վարկային պորտֆելը կրճատվել է 47 մլրդ դրամով։

Ավելի լավ պատկերացնելու համար ասենք, որ այն գրեթե համարժեք է 100 մլն դոլարի։

Եթե անցած տարվա մայիսին բանկերի վարկային կապիտալը հասնում էր 533 միլիարդի, ապա իշխանափոխությունից մեկ տարի հետո այն կազմել է 486 մլրդ դրամ։ Այսինքն` նվազել է գրեթե 9-ը տոկոսով։ Ու սա շատ վատ է։ Ստացվում է, որ արդյունաբերությունը մի բան էլ կորուստներ է ունեցել վարկային շուկայի ակտիվացումից։ Փողերը դուրս են եկել տնտեսության իրական հատվածից և գնացել այլ ուղղություններով։

Վարկերը, անշուշտ, թանկ հաճույք են տնտեսության համար։ Դրանք այն գումարները չեն, որ կարող են զարգացում, առավել ևս՝ բարձր զարգացում ապահովել։ Բայց երբ չկան այլ հնարավորություններ և հատկապես ուղղակի ֆինանսական ներարկումներ, դա էլ փրկություն է տնտեսության համար։ Սակայն պարզվում է՝ տնտեսությունը վարկերից էլ է զրկված։

Իշխանափոխությունից հետո բանկերի կողմից տեղաբաշխված վարկային միջոցների առյուծի բաժինը գնացել է ոչ թե տնտեսության իրական հատված, այլ սպառողական շուկա։ Կտրուկ ավելացել են սպառողական վարկերը, որոնք մարդիկ սովորաբար վերցնում են ոչ թե տնտեսություն զարգացնելու կամ տնտեսական գործունեություն իրականացնելու համար, այլ կենցաղային խնդիրների լուծման անհրաժեշտությունից ելնելով։

Այլապես դժվար է պատկերացնել սպառողական վարկերի բարձր պահանջարկը։ Հատկապես, որ դրանք թանկ փողեր են, թերևս՝ ամենաթանկը մյուս բոլոր վարկային պրոդուկտների համեմատ։ Նույնիսկ տարօրինակ է, որ մարդիկ գնացել են սպառողական վարկերի ակտիվ ներգրավման։

Դա, անշուշտ, լավ օրից չի գալիս։ Հավանաբար այլ հնարավորություններ չունենալով՝ մարդիկ ստիպված են եղել դիմել վարկերի օգնությանը։ Ու գուցե ՝ոչ միայն առօրյա խնդիրները լուծելու համար։ Որ Հայաստանում քիչ չեն այն քաղաքացիները, ովքեր նոր վարկեր են վերցնում նախորդները մարելու նպատակով, վաղուց հայտնի իրողություն է։

Այնպես չէ, որ իշխանափոխությունից հետո հասարակության եկամուտներն այնքան են ավելացել, որ այլևս նման խնդիր չկա։ Ընդհակառակը` սոցիալական իրավիճակը երկրում մի բան էլ վատացել է։ Ու հավանաբար նաև դա է սպառողական վարկերի արագ ավելացման պատճառներից մեկը։

Իշխանափոխությունից գրեթե 15 ամիս հետո հասարակության սոցիալապես աղքատ հատվածը շարունակում է վայելել իր աղքատությունը։ Որքան էլ Նիկոլ Փաշինյանն ու կառավարության անդամները խոսեն աշխատավարձերի ու սոցիալական այլ վճարների ավելացումից, իրական կյանքում փոփոխությունները նկատելի չեն։ Իսկ երբ մարդկանց եկամուտները չեն բավարարում անհրաժեշտ ծախսերը հոգալու համար, նրանք ստիպված են այլ ելքեր փնտրել։ Թե հետո ինչ կլինի՝ այլ հարց է։

Բնավ զարմանալի չէ, որ այսօր շատ ու շատ քաղաքացիներ կքած են վարկերի ծանրության տակ և չեն կարողանում կատարել ստանձնած պարտավորությունները։ Ոչ վաղ անցյալում, երբ հեղափոխության առաջնորդն ընտրվեց վարչապետ, վարկային համաներում հայտարարեց։ Սա, թերևս, այն քիչ խոստումներից մեկն է, որը Նիկոլ Փաշինյանը կատարել է։ Այդ քայլով ներվեց ավելի քան 12 մլրդ դրամի վարկային տույժ ու տուգանք։ Մեծ թվով վարկառուներ ազատվեցին այդ գումարների վճարումից։ Բայց, ինչպես և սպասվում էր, իրավիճակը չփոխվեց։

Ժամկետանց վարկերի խնդիրն այսօր էլ արդիական է։ Դրանք շարունակում են ավելանալ շատ ավելի արագացված տեմպերով։ Այդպես է, որովհետև մարդկանց ծախսերը եկամուտներից առաջ են ընկել։ Սպառողական վարկերը, որոնք այսօր գուցե ինչ-որ հնարավորություն են ֆինանսավորելու այդ ծախսերը, վաղը կարող են պատուհաս դառնալ՝ ինչպես վարկառուների, այնպես էլ՝ բանկերի համար։

Այնպես որ, սպառողական վարկերի նման կտրուկ ավելացումը, որը տեղի է ունենում վերջին մեկ տարում, գնալով վտանգավոր է դառնում։ Ու դրանից պետք է զգուշանալ։

Այսօր բանկերի սպառողական վարկերի պորտֆելն անցնում է 781 մլրդ դրամի սահմանը։ Վերջին մեկ տարում այն ավելացել է 211 միլիարդով կամ ավելի քան 37 տոկոսով։

Սա բանկերի վարկային պորտֆելի ամենամեծ հատվածն է։ Եթե նախկինում արդյունաբերության ոլորտի հատկացումներն ինչ-որ առումով հավասարակշռում էին սպառողական վարկերին, երբեմն նույնիսկ գերազանցում, ապա հիմա պատկերը կտրուկ փոխվել է։ Այժմ արդեն սպառողական վարկերը շուրջ 300 մլրդ դրամով գերազանցում են արդյունաբերության մեջ բանկերի ունեցած վարկային պորտֆելը։ Այդ շեղումը տեղի է ունեցել գերազանցապես վերջին մեկ տարվա ընթացքում։

Հիմա արդեն դժվար չէ պատկերացնել, թե իշխանափոխությունից հետո բանկային կապիտալը որքանով է դարձել տնտեսության ֆինանսավորման շարժիչ ուժը, ինչպես Նիկոլ Փաշինյանն էր ասում։ Ընդհակառակը` այս թվերը ցույց են տալիս, որ բանկային կապիտալը հեռանում է տնտեսության իրական հատվածից` տեղափոխվելով սպառողական և այլ վարկային շուկաներ, որտեղ ներգրավված միջոցների վերադարձելիության ռիսկերը շատ ավելի մեծ են։

Իշխանափոխությունից հետո ընդլայնվել է բանկերի ոչ միայն՝ սպառողական, այլև՝ հիպոթեքային վարկերի պորտֆելը։ Այն անցել է 287 մլրդ դրամից։

Վերջին մեկ տարում հիպոթեքային վարկերն ավելացել են 72 մլրդ դրամով, ինչը մեծ առաջընթաց է։ Թեև աճի անգամ այդ տեմպով այն հետ է մնում սպառողական վարկերից։ Մեկ տարում հիպոթեքն ավելացել է գրեթե 34 տոկոսով։ Դրան զուգահեռ՝ մեծացել են նաև ռիսկերը` կապված հասարակության վճարունակության հետ։ Ու դեռ հարց է, թե հիպոթեքի ակտիվացումն առաջիկայում ինչ խնդիրներ կարող է ստեղծել վարկառուների և բանկերի համար։ Տնտեսական զարգացումները Հայաստանում այնպիսին չեն, որ հնարավոր լինի մոտ ապագայում ակնկալել մարդկանց վարկունակության և վճարունակության բարձրացում։

Կառավարության քայլերն այս առումով առաժմ լավատեսության հիմքեր չեն տալիս։ Իշխանափոխությունից 15 ամիս հետո սոցիալական իրավիճակը Հայաստանում նույնքան վատ է, որքան նախկինում էր։ Առաջիկա ակնկալիքները նույնպես հուսադրող չեն։ Հասարակության հիմնական մասի եկամուտների քիչ թե շատ շոշափելի ավելացում չի սպասվում։

 

168.am

Բաժանորդագրվեք Top-News.am-ին Telegram-ում

 

website by Sargssyan