1USD = AMD
1EUR = AMD
1RUB = AMD
Այսօր՝ 17 հուլիսի 2018թ., 00:00
Ճանաչեք հին Երևանը. «Քաղաք» պանդոկ «Ես ցնցված եմ»․ CNN-ի լրագրողը քննադատել է Պուտինին՝ Թրամփի հետ հանդիպմանն ուշանալու համար Ռուսաստանում երեխան ընկել է ութերորդ հարկից եւ ողջ է մնացել Ինչպես է Հենրիխ Մխիթարյանը շնորհավորել Ֆրանսիայի հավաքականին (Լուսանկար) ՊԵԿ-ը փոշմանել է Պուտինի եւ Թրամփի դեմ առ դեմ հանդիպումը նախատեսվածից ավելի երկար է տեւել «Դատապարտում ենք այդ գործողությունները». Իրանն արձագանքել է Ադրբեջանում տեղի ունեցող դեպքերին Արայիկ Խանդոյանի եղբայրը՝ Արարատ Խանդոյանն ազատության մեջ է Մոգերինին ԱՄՆ-ին կոչ է արել հիշել, թե ովքեր են իրենց բարեկամները Թուրքիայում ֆաշիզմի առաջխաղացումը պետք է կանգնեցնել միասին․ Կարո Փայլան Երևանի քաղաքապետի ընտրություն տեղի չունեցավ՝ ավագանու նիստը չկայացավ Մեզ Լեռնային Ղարաբաղում նոր լարվածություն պետք չէ. Սվիտալսկի Զանգվածային ձերբակալություններ Սումգայիթ քաղաքում Էրդողանը հայտարարել է, որ «հպարտ է թուրք ժողովրդի ներկայացուցիչը լինելու համար» Ֆրանսիան ցնծում է, Խորվաթիան տխրում Ռուբեն Մելիքյանն ու Արման Թաթոյանը հանդիպել են Գարեգին Բ Վեհափառին Արգենտինայի հավաքականը խզեց պայմանագիրը Խորխե Սամպաոլիի հետ Արցախի առաջնագծում լարվածությունը բավական նվազել է Եվրոպացի պաշտոնյան հակադարձում է Թրամփի հայտարարությանը, թե ԵՄ-ը հակառակորդ է Տուսկը ԱՄՆ-ին, Ռուսաստանին և Չինաստանին կոչ է անում խուսափել առևտրային պատերազմներից Աշխարհի առաջնության եզրափակիչն այսօր՝ Թրամփ-Պուտին Այսօրվա անձրեւին չխաբնվեք. առաջիկա երեք օրերին օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 3-5 աստիճանով Դեշանը՝ չեմպիոն-խաղացող և չեմպիոն-մարզիչ Աշխարհի առաջնության եզրափակիչը լուսանկարներով Ֆրանսիան դարձավ աշխարհի կրկնակի չեմպիոն Վրաստանի խորհրդարանը վստահության քվե տվեց փոփոխված կառավարությանը Թրամփը Մեյին խորհուրդ է տվել դատի տալ Եվրամիությանը «Ես կապ չունեմ եկեղեցաքանդ եւ մոլեռանդ շարժման հետ» ՀՀԿ-ն եւս Երեւանում ցանկանում է արտահերթ ընտրություններ անցկացնել Պուտինն ու Էրդողանը հեռախոսով քննարկել են ոչ թե Արցախի, այլ Սիրիայի հարցը Ֆրանսիա-Խորվաթիա՝ ժամը 19-ին (հավաքականների կազմերը) Երևանում սեռական բնույթի բռնի գործողությունների զոհ է դարձել 8-ամյա երեխա. կասկածյալը ձերբակալվել է Մի՞թե միայն Մալիշկայի գյուղապետն է ընտրակաշառք բաժանել Իլհամ Ալիևը մեծ հույսեր է կապում Ֆրանսիայի հետ՝ ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման հարցում «Ելքը» որոշել է Երեւանում արտահերթ ընտրությունների գնալ Վանաձոր-Ալավերդի-Վրաստան ավտոճանապարհը փակ է․ ԱԻՆ Արթուր Աղաբեկյան. «Պարոնա՛յք, մի խայտառակեք ռեսպուբլիկան» «Արսենալ»-ն 8:0 հաշվով հաղթանակ է տարել. Մխիթարյանը դարձել է գոլի հեղինակ ՆԱՏՕ-ի հետ Հայաստանի համագործակցությունը ստեղծում է անվտանգային շերտ, որը չեն կարող ճեղքել ո՛չ Ադրբեջանը, ո՛չ Թուրքիան. Ստանիսլավ Տարասով Բելգիան երրորդն է, իսկ Անգլիան՝ չորրորդը Կաթողիկոսի ճանապարհը մի կերպ բացվեց Կաթողիկոսի կյանքին վտանգ է սպառնում, իսկ իրավապահները լռում են Ընդունված դիմորդների անվանացանկը կփակցվի հուլիսի 15-ին Ադրբեջան այցելած հայկական արմատներով բլոգերն ահազանգում է իր կյանքին սպառնացող վտանգի մասին «Սպայկա»-ն պետբյուջե չի վճարել 2 միլիարդ 45 միլիոն դրամ. հարուցվել է քրեական գործ Կայացել է Հայաստանի Գավաթի 2018/19 խաղարկության վիճակահանությունը ՍԱՍ-ը՝ արաբների տեսադաշտում. Արտակ Սարգսյանը կվաճառի՞ սուպերմարկետների ցանցը Պարտքի համար մի ամբողջ ընտանիք պատանդ էին վերցրել Զբոսանք, խաղեր, հանդիպումներ. Մելանյա Թրամփը լավ ժամանակ է անցկացրել Թերեզա Մեյի ամուսնու հետ (լուսանկարներ, տեսանյութ) Աշխարհի ոսկու պաշարները սպառվում են «Ռեալի» պաշտոնական հայտարարությունը Նեյմարի վերաբերյալ Արարատ Միրզոյանը, որ դեմ էր 1-ին փոխվարչապետի ինստիտուտին, այժմ այդ «բարիքներից» է օգտվում Բաքվում բախտագուշակ խաբեբաները կողոպտել են քաղաքացիներին ՝ «ոգիների համար հյուրասիրություն կազմակերպելու» պատրվակով Տաշիրի քաղաքապետը 40 միլիոն դրամից ավելի գումար է հայտարարագրել. 4 անշարժ գույք ունի Խուզարկել են Արթուր Աղաբեկյանի հայրական տունը, «Մետաքսկոմբինատում» եւ Տողի «Նոր Կյանք» ջրաշխարհում Աշտարակի քաղաքապետի Lexus-ը տեղափոխել են «գաի պլաշչադկա» Մաշադյանը սկսել է իր ծանոթ-բարեկամներին տեղավորել ՊԵԿ-ում Գորիսի 27-ամյա միլիոնատեր քաղաքապետը Աշոտ Արսենյանը որոշել է վաճառել «Ջերմուկ գրուպ»-ը եւ լքել Հայաստանը Սամ­վել Ալեք­սա­նյա­նը բարձ­րաց­նում է գնե­րը Ինչպես է իտալացին հատուցել կնոջը դավաճանելու փորձի համար Յուրացվել է ենթասպաներին հատկացված պարգեւավճարների զգալի մասը Ուկրաինացի քաղաքական գործիչը հարձակվել է իրեն դիտողություն արած կնոջ վրա ՊՆ-ն ուսումնասիրում է ծառայությունից ազատված պաշտոնյաների զավակների գործերը Արմեն Սարգսյանը մեկնել է Մոսկվա Իրականացել է Թուրքիայի պատմության ամենախոշոր ռազմարդյունաբերական գործարքը Զանգվածային անկարգություններ եւ ձերբակալություններ Ադրբեջանում Սպասվում է օդի ջերմաստիճանի նվազում «Adidas»-ն արդեն 45 մլն եվրո է աշխատել Ռոնալդուի Յուվենթուս տեղափոխվելուց Կոչ ենք անում զերծ մնալ բժկական կենտրոնը քաղաքական հաշվարկների մեջ ներքաշելու ցանկությունից Զարուհի Փոստանջյանը պաշտոնապես առաջադրվեց Երեւանի քաղաքապետի թեկնածուի պաշտոնում ՆԱՏՕ-ի գագաթնաժողովին ոտքերի վրա հազիվ կանգնող Յունկերը գրեթե ընկել է Պորոշենկոյի վրա Հայաստանը մնում է Ռուսաստանի դաշնակիցը, սակայն կզարգացնի հարաբերություններն Արեւմուտքի հետ. Փաշինյան Մոդրիչ. Շնորհակալ եմ Ռոնալդուին Ադրբեջանում սպանել են ՆԳՆ գնդապետների հաշվեհարդարին մասնակցածներից մեկին Իլյումժինովը հեռացվել է ՖԻԴԵ-ի նախագահի պաշտոնից ԱԺ-ում 4 քաղաքական ուժերը քննարկում են ընտրական օրենսգրքի փոփոխությունները Բիթքոինը վաճառվում է 6.3 հազար դոլար նիշից ցածր Արգենտինան Ռուսաստանին խնդրել է ձերբակալել և արտահանձնել Իրանի ԱԳ նախկին նախարարին Թրամփը վստահ է՝ տնտեսական «ցավը» կստիպի Իրանին ԱՄՆ-ի հետ գործարքի գնալ
Հարցում

Արձագանք Սերժ Սարգսյանի ելույթին

Գործող նախագահի ելույթը տեղական ինքնակառավարման և տարածքային կառավարման մարմիններին նվիրված խորհրդաժողովում հիմնականում հուզական և մակերեսային քննարկման արժանացավ: Հասարակության ընդդիմադիր հատվածը Սերժ Սարգսյանի խոսքի ընդամենը մի հատվածն արձանագրեց, իսկ լրատվամիջոցներին նրա խոսքերը հետաքրքրեցին միայն ներիշխանական պայքարի տեսանկյունից: Ցավոք, բովանդակային վերլուծություն այդպես էլ չեղավ, մինչդեռ խնդիրը չափազանց կարևոր է։

Ելույթում հնչեցրած մի շարք դրույթներ կարող են համարվել երկրի զարգացման տեսլական ու խորքային քայլերի պատրաստակամություն։ Միաժամանակ՝ Ս. Սարգսյանի խոսքում բացակայում էին այլ կարևոր հարցերի պատասխաններ։

«Այլնտրանքային նախագծեր խումբը», կարևորելով տեղական ինքնակառավարման և տարածքային կառավարման խնդիրները, ներկայացնում է խնդրի իր տեսլականները՝ փորձելով ամբողջականացնել մոտեցումները, քանի որ դա անհրաժեշտ է նախ և առաջ պետության շահերի տեսանկյունից՝ անկախ նրանից, թե ով ինչպես է այսօր վերաբերվում իշխանություններին:

Համառոտ նշենք, թե ինչ ուղերձներով հանդես եկավ Սերժ Սարգսյանը:

Սերժ Սարգսյանի շեշտադրումները

- տեղական մարմինները չեն արժանանում լուրջ ուշադրության, և քաղաքական ուժերն ակտիվ չեն մասնակցում այդ մարմինների ձևավորմանը, ինչը վատ է

- համայնքների խոշորացումը ճիշտ գործընթաց է, որովհետև կատարվում է տեղական ռեսուրսների օպտիմալացում, ինչը պետական կառավարման տեսանկյունից դրական գործընթաց է

- համայնքներն իրենք պետք է առաջարկեն իրենց տարածքների զարգացման ծրագրեր, քանի որ իրենցից ավելի լավ իրենց պրոբլեմները ոչ ոք չգիտի

- մենք այնպիսի ենթակառուցվածքներ պիտի ստեղծենք, որպեսզի մարդկանց կենսամակարդակը շեշտակիորեն բարձրանա, և մի քանի տարվա ընթացքում ՀՆԱ արժեքը մեկ շնչի մասով հասնելու է 10 000 դոլարի

- Համայնքների զարգացման հարցում պետք է հաշվի առնել համաշխարհային փորձը, դրա համար պետք է մշակել և իրականացնել վերապատրաստման բազմաթիվ ծրագրեր

- համայնքների զարգացման հարցում մեծ դեր կարող են կատարել նաև մասնավոր հիմնադրամները, որոնց պետք է խրախուսել և այս հարցում իր դերն ունի Հայաստանի ԿԲ

- այսօր մեր տեղական մարմինների ու գործադիր կենտրոնական իշխանությունների կապը լավ չի աշխատում

- պետք է փոխվի մարզպետների դերակատարումը, նրանք պետք է դիտորդի դերում չլինեն

- մարզերում հավաքագրման ցուցանիշները բարձրացնելու համար կառավարությունը պետք է լրացուցիչ շահագրգռման մեխանիզմներ ստեղծի

Մի քանի նախնական հետևություն Սերժ Սարգսյանի խոսքից.

Իշխանություններն անկեղծորեն մտահոգված են Հանրապետության մարզերի ներկայիս տխուր պատկերով, սակայն այս պահին խնդիրների լուծումը տեսնում են հիմնականում տեխնիկական, կառավարչական քայլերի և փոփոխությունների միջոցով: Մինչդեռ մեծ է հավանականությունը, որ նման մեթոդներով այս խնդիրները չեն լուծվի: Միջազգային և, մասնավորապես, եվրոպական փորձն այստեղ կաշխատի, եթե ամբողջական մոտեցում լինի խնդրին :

Ինչ ենք մենք առաջարկում

«Այլընտրանքային նախագծեր խումբը» գտնում է. եթե երկրում փոխվում է կառավարման ձևը, ապա դա լավ առիթ է՝ փոխելու ողջ տեղական ինքնակառավարման համակարգը:

Եկեք անկեղծ լինենք. այս 21-22 տարիների ընթացքում մեր տեղական ինքնակառավարման համակարգը վերջնականապես քայքայվել է: Այստեղ գրեթե չկան ինքնուրույն մտածող գործիչներ, մարդիկ տեղերում վերջնականապես իրենց օտարված են զգում իշխանությունից: 21-րդ դարում բուռն զարգացում են ապրում ֆեոդալական տեղական բարքերը, որի արդյունքում բնակչության մի մասը, կորցնելով իր ինքնուրույնությունը, դարձել է տեղի իշխանության կցորդը, մյուս մասն ատելությամբ է լցված իշխանությունների հանդեպ ընդհանրապես, իսկ երրորդ մասը հեռանում կամ հեռացել է երկրից:

Այսպիսի պոտենցիալով՝ իրավիճակը հնարավոր չի լինի փոխել պարզապես տեխնիկական լուծումներ առաջարկելով: Տեղերում մարզպետներն իրենց զգում են որպես տեղի ֆեոդալներ, որոնց համար նախագահի կամ վարչապետի խոսքերն արարողակարգային բնույթ ունեն, իսկ քաղաքապետերի ու գյուղապետերի դերը միջնորդ լինելն է հասարակ բնակչի ու մարզպետի միջև: Մարզպետն էլ իր հերթին միջնորդի դեր է կատարում մարզի ու Երևանի միջև:

Մինչև սահմանադրորեն չփոխվեն այս փոխհարաբերությունները, մարզերում ոչինչ հնարավոր չի լինի փոխել:

Առաջին

Երկրում վերջապես պետք է վերականգնել իրական տեղական ինքնակառավարման համակարգը։ Սա 1999 թվականին առաջարկեց վարչապետ Վազգեն Սարգսյանը: Այն է. մարզպետների ինստիտուտը պետք լինի ընտրովի, ինչպես բոլոր քաղաքակիրթ երկրներում: Համայնքների խոշորացման ուղին ճիշտ է, սակայն այստեղ էլ պետք է դրսևորել նրբանկատություն:

Մենք առաջարկում ենք մարզպետների ինստիտուտը դարձնել ընտրովի, ձևավորել նաև մարզային օրենսդիր մարմին-Մարզային Ժողով, որի պատգամավորներին կընտրի մարզի բնակչությունը: Մարզային Ժողովն էլ իր հերթին կընտրի Մարզային Ժողովի Նախագահ և Մարզային Վարչապետ-Մարզպետ՝ Երևանի օրինակով:

Այս դեպքում հնարավոր կլինի վերականգնել իրական ինքնակառավարումը մարզերում, իսկ քաղաքական ուժերի մասնակցությունը տեղական ընտրություններին չի կրի ֆորմալ բնույթ:

Երկրորդ

Մարզն անպայման պետք է ունենա իր մարզային բյուջեն, որը պետք է կազմված լինի տեղական հավաքագրումներից և կենտրոնական իշխանության դոտացիոն ֆոնդից։

Երրորդ

Արմատապես պետք է փոխել հարկային հավաքագրման փիլիսոփայությունը երկրում, այն պետք է դառնա այնպիսին, որի արդյունքում տեղերում կմնա ֆինանսական հոսքերի նկատելի մասը: Բերենք ընդամենը մի քանի օրինակ: Զարգացած եվրոպական երկրներում ֆինանսական հոսքերի 50-70 տոկոսը տեղերում է մնում: Այլ երկրներում, օրինակ՝ Ռուսաստանում կամ Ղազախստանում, այդ ցուցանիշը տատանվում է 30-40 տոկոսի սահմաններում: Հարևան Վրաստանում այն կազմում է 25-30 տոկոս:

Հայաստանում այդ ցուցանիշը տատանվում է 7-10 տոկոսի սահմաններում, և միայն Ադրբեջանի համեմատ ենք մենք լավ վիճակում. այստեղ ցուցանիշը կազմում է 2-3 տոկոս:
Հռետորական հարցադրում ենք ուզում անել: Հնարավո՞ր է արդյոք այս ցուցանիշների պայմաններում տեղերում զարգացնել ինքնուրույն մտածելակերպ, մարդկանց ներշնչել ապագայի հանդեպ հավատ և այլն:

Չորրորդ

Նախագահի կողմից նշած խնդիրներն իսկապես ունեն գրագետ ու հաշվարկված լուծումների անհրաժեշտություն, բայց դրանց մեծ մասն օբյեկտիվորեն հնարավոր է լուծել վերը նշած փոփոխությունների հետ միասին, հակառակ դեպքում դրանք կմնան բարի ցանկություններ։

Հինգերորդ

Բացի վերը նշված հարցադրումներից՝ Սերժ Սարգսյանի խոսքում կար դրույթ, համաձայն որի՝ մի քանի տարում մեկ շնչի մասով ՀՆԱ –ի ցուցանիշը հասցվելու է 10 հազար դոլարի։ Իհարկե, պետության ղեկավարները պետք է պոզիտիվ և հավակնոտ խնդիրներ դնեն, բայց կարևոր է, որպեսզի դրանց հնչեցումն ուղեկցվի փաստարկումների և հիմնավորումների մեխանիզմներով, որպեսզի դրանք չմնան բարի ցանկությունների կարգավիճակում և կարճ ժամանակում չարժեզրկվեն։

Պետք է լինել առավելագույնս օբյեկտիվ և անկեղծ և ընդունել, որ այսօր մեր երկրի գլխավոր հարցը վստահության պակասն է, առանց այդ խնդրի լուծման մեր երկրում իրական պոզիտիվ փոփոխություն հնարավոր չէ իրականացնել: Անհրաժեշտ է գրագետ և համակարգային քայլերով վերականգնել հասարակության հավատը պետության հանդեպ։

Դրանից հետո բովանդակային, տեխնիկական, կառավարչական բոլոր փոփոխությունները կդառնան արդյունավետ՝ անկախ իրենց բարդություններից։

Հայկ Շահինյան

«Այլընտրանքային նախագծեր խումբ»

website by Sargssyan