Այսօր՝ 28 հունիսի 2022թ., 00:00
Ո՞վ եւ ինչպես է ուղղորդում գերիների ծնողներին Հուլիսի 1-ին նախատեսվում է Հայաստանի և Թուրքիայի ներկայացուցիչները հանդիպումը Վերին Լարսը փակ է բոլոր տեսակի փոխադրամիջոցների համար. Քերոբյանը ստել էր Վաղարշակ Հարությունյանը մինչ օրս ՌԴ Նախագահին չի հանձնել իր հավատարմագրերը. Էդգար Ղազարյան Ջհանգիրյանը գունեղ արտահայտություններ է օգտագործել Նիկոլ Փաշինյանի հասցեին «Օրենսգրքի փոփոխություններն Ավետիք Չալաբյանին կալանքի տակ ավելի երկար պահելու նպատակ ունեն» Ազգային ժողովում անվտանգության նոր «միջոց» են կիրառել Ի վերջո, մանդատից կհրաժարվի՞ քպական պատգամավորը Ինչու են իշխանություններն շտապում արտահերթ ընտրություններ անցկացնելու հարցում Ջհանգիրյանը նաև «ապագայի» գործերի՞ց էր տեղյակ. ո՞վ է «առեղծվածային» Վահագնը ՔՊ-ի թեկնածությունը կանգնել է Տիգրան Հակոբյանի վրա Շեֆն ամեն շաբաթ «դակլադ» է պահանջում Ներկուսակցական կոռուպցիա. ՔՊ-ականները պայքարում են վարչության անդամ դառնալու համար Սյունյաց ընտրություն՝ վտանգի ժամին Մոսկվայում գործող 161 դեսպաններից միայն Վաղոն է թիկնապահներով շրջում. Լավրովը նկատել է Իշխանությունները շնորհակալություն կհայտնեն ԲԴԽ անդամին` նրան ընտրելով պալատի նախագահ Տղերքն ասացին՝ 7 ժամ է տեւել Ջհանգիրյանի օպերացիան «Արաքս թռչնաֆաբրիկա»-ն տուգանվել է 4 մլն դրամի չափով ՔՊ-ն պատրաստվում է ընտրությունների. ակտիվ բանակցում են նախկին «տասովշչիկների» հետ Մենք չենք պատրաստվում մեր տները թողնել, ինչ է՝ Նիկոլ Փաշինյանը սխալ բանակցություններ է վարում․ Աղավնոյի համայնքապետ Լարսը բաց է․ երթեւեկությունը վերականգնվել է Երբ կբացվի Ռուսաստանի հետ Վրաստանի սահման տանող ճանապարհը «Պետությո՛ւն, ո՞ւր ես. Լարսում 48 ժամ է՝ 4 կմ երկարությամբ մեքենաների խցանում է». Աբրահամ Գասպարյան Իսկ այս սրբապղծության և կռապաշտության քարոզի համար ո՞վ է պատասխան տալու Նորից մեղադրանքներ ու հայհոյանքներ են թափելու Տիգրան Մեծի գլխին 130 տարի անց, դարձ ի շրջանս ւյուր Մոտեցել են Հայաստանի գոյությունը հարցականի տակ դնելու սահմանին Եթե իմ երկրի ղեկավարը դավաճանություն է արել, դա պետք է պարզվի. սա պարզ գրպանահատման դեպք չէ´. (տեսանյութ) ՀՀ իշխանությունները կաշա են սարքել, ու իրենց գլուխներն ազատել. Տիգրան Աբրահամյանը՝ Բերձորը հանձնելու մասին Այո իմ եղբայրը սպանության օրը եղել է ծեծի միջադեպի վայրում, բայց չի հարցաքննվել. ՔՊ-ական պատգամավոր Մաթևոս Ասատրյան 30 տոննա ծիրանով բեռնատարները կանգնել են Լարսի ճանապարհին, բերքահավաքն էլ դադարացրել ենք. արտահանող ընկերության տնօրեն Վճռաբեկի դատավորի թեկնածուն հրաժարվեց մեկնաբանել Ջհանգիրյանի սկանդալային ձայնագրությունը Եթե զոհվեր իմ տղան կամ ձեր տղան, այսպես կվարվեի՞ք. փաստաբան Մարտիրոսյանը՝ դատախազին եւ դատավորին «Ոնց ասեմ, այնպես էլ կքվեարկեն». Վլադիմիր Վարդանյանն ասել է՝ ինքն է որոշելու, թե ՔՊ-ն ոնց քվեարկի. կլինե՞ն անակնկալներ Միկա Բադալյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի Հրապարակավ հրաժարվում ենք ձեւական հարց ուղարկելուց. Հայտարարությունը ստորագրած խմբագիրների թիվն անցել է 50-ից Հայաստանի նոր Ազգային պակտը. Ավետիք Չալաբյան «Ես ինձ թույլ չեմ տվել լսել այդ ձայնագրությունը». Զեյնալյանը՝ Վարդազարյանի հրապարակած աղմկահարույց ձայնագրության մասին ԼՂ հակամարտությունը լուծված չէ. Վահրամ Բալայան Հրատապ այլընտրանքային ճանապարհ բանակցել-բացել դեպի Ռուսաստան. Սուրեն Պարսյան Լարսի ճանապարհը փակ է բոլոր մեքենաների համար. գետը դուրս է եկել ափերից ու վնասել ճանապարհը Թուրքիան եթե ՌԴ–ի դեմ պատժամիջոց սկսի, դա կվնասի հենց Թուրքիային. Էրդողանի խոսնակ Սրան ի՞նչ հարց տաս, ի՞նչ պատասխան ակնկալես, նոր սու՞տ, նոր կեղծի՞ք, նոր դավաճանությու՞ն․ Արթուր Ղազինյան Արտակ Զեյնալյանը՝ Վճռաբեկ դատարանի վարչական պալատի դատավորի թեկնածու Հայաստան համահայկական հիմնադրամի հոգեբարձուների խորհրդի նիստը շրջանցել է երկու կարևոր թեմա. Զաքարյան Դատարանը քնում է Փաշինյանի դեմ Արծվիկ Մինասյանի եւ Հակոբ Մարտիրոսյանի բողոքը (տեսանյութ) Զաքիր Հասանովը հայտարարել է ադրբեջանական բանակի թվակազմի ավելացման մասին Օրենքի կարգավորումներն ավելի շատ խնդիրներ ստեղծող են, քան խնդիրներ լուծող. Թադևոս Ավետիսյան Դատավորներն առաջադրվել են այն նույն պետական կառույցի կողմից, որի հեղինակությունը ոչնչացրած անդամը դեռևս հանդես է գալիս դրա ղեկավար դիրքերից Փաշինյանի ասուլիսը բոյկոտող լրատվամիջոցների թիվը հասավ 30-ի Ղարաբաղի հարցը լուծվել է թուրք-ադրբեջանական միության կողմից. Էրդողանի խորհրդական Ասֆալտապատման հողատու ավազակների ավերը... Դադարել ձևացնել և դուրս գալ թաքստոցներից. Վահե Հովհաննիսյան Գագիկ Ջհանգիրյանին վիրահատում են Ինչպես են անվանակոչել Լևոնն ու Սիրուշոն իրենց դստերը Մեկ դոլարանոց գրիչ գողանալով`100 միլիոն դոլարի գողությունը քողարկելու վարպետությունը Ո՞վ կհարգի այն իշխանությանը, որը մի մահճակալից մյուսն է վազում. Զաքարյան Հայաստանում հավի մսի արտադրության ծավալները նվազել են․ Ռուսաստանը եգիպտացորեն չի վաճառում Համերգի ժամանակ երկրպագուն հարձակվել է երգչուհի ՄաքՍիմի վրա (տեսանյութ) Ի՞նչ ունեցվածք ունի Գագիկ Ջհանգիրյանը Դուխով ապարանցիներին կրակած Հայկն է` Ապարանի Գռզոյի հետ, բայց նա ազատության մեջ է Վերջում նրան մերժեցին բոլոր արժանապատիվ լրատվամիջոցները․ Արսեն Բաբայան Այ անամոթ, հերիք չեղա՞վ դու խմես, էս աշխարհում մեր պատիվը դու գցես. ում է երգ ձոնել նախկին պատգամավորը Առաջին անգամ, հակառակ քաղաքական և անձնական համակրանքներին, երկրի փաստացի ղեկավարի պաշտոնը զբաղեցնողին արհամարհում են պաշտոնապես Մոսկվայում հարյուրավոր մարդիկ վերջին հրաժեշտն են տալիս Յուրի Շատունովին ՆԱՏՕ-ի մի քանի երկրների հատուկջոկատայիններ գաղտնի աշխատում են Ուկրաինայում Չեմ վախենում ո՛չ ձեզանից, ո՛չ մեռնելուց. Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում ծեծի են ենթարկել դերասան Սոս Կարապետյանին G7-ի երկրները կարգելեն ռուսական ոսկու գնումները Ամբոխավարություն, որ հակապետությունն է, պետականության թշնամին Տեսնես Ջհանգիրյանը ինչի՞ դատախազին չասեց, որ ախր այ դատախազ ջան, ախր այդ ձայնագրությունն ապօրինի է ԱՄՆ-ն դժգոհ է Փաշինյանից. Ընդդիմությունը կարող է կիրառել «Պլան Բ-»-ն (տեսանյութ) Ուզում եք ազատվել նախկինների արատավոր երեւույթերից, ուրեմն պետք է հեռացնել Փաշինյանին. էդգար Ղազարյան (տեսանյութ) Էս մարդը մինչև Նիկոլը վարձով էր ապրում, ո՞նց հարստացավ․․․ Զինվորական ծառայություն չանցած անձը շտապեց ԶՈՒ-ն տանել այնտեղ, որտեղ հայտնվել է այսօր Ռուսական բանակը ռմբակոծել է Կիեւը Փոխմարզպետը Ապարանի սպանությունների հետ կապված հարցերի կեսից հեռախոսը անջատեց Որքա՞ն գումար են ստացել մեկ տարվա ընթացքում «ժողովրդի ծառաները» պետբյուջեից․ ինֆոգրաֆիկա Գրիչի գողը Փաշինյանը դավադրաբար վաճառելու է հնարավոր ամեն ինչ, ցինիկաբար ասելու է՝ Զանգեզուրը մեր ինչի՞ն է պետք, դա էլ տանք․ Մանվել Եղիազարյան Նիկոլը գողացել է 4.000-ից ավել ջահելի կյանք
Հարցում

«Եթե Փաշինյանը Երևանում նստած հրաման չտար՝ գյուղը կպահեինք, ես պարզ բան եմ ասում՝ հրամանը գալիս էր Երևանից․ այդպես էլ կգրեք». Շեխերից տեղահանված բնակիչ

Ստեփանակերտի տուն-ինտերնատում այսօր քիչ թվով ծերերի կողքին ապրում են Արցախի տարբեր տարածքներից բռնի տեղահանված ընտանիքներ՝ Շուշիից, Հադրութից, Քաշաթաղից և Ադրբեջանի կողմից օկուպացված այլ վայրերից:

Տուն-ինտերնատն այսօր ապրում է մեկ ընտանիքի նման՝ միայնակ ծերերն իրենց համար ժամանակավոր ընտանիք են գտել, իսկ տեղահանվածներն էլ՝ իրենց գլխին տանիք, քանի որ մինչև տուն-ինտերնատ հասնելը շատ դժվարություններ են հաղթահարել:

Պատերազմից հետո հաշմանդամություն ունեցող քրոջ հետ տուն-ինտերնատում է տեղավորվել նաև Մարտունու շրջանի Շեխեր գյուղի բնակիչ, 68-ամյա Ժասմինա Մելքումյանը։

Երբ տուն-ինտերնատի աշխատակիցը մեր խնդրանքով տիկին Ժասմինայի մոտ էր բարձրացել ու հարցրել, թե հյուր կընդունի՞ ու մի քանի հարցերի պատասխանի, տիկին Ժասմինան բավականին երկար էր մտածել, հետո պատասխանել էր՝ եթե «այդ ՔՊ-ականներից են, ես դրանց տեսնել չեմ ուզում»:

 Մի քանի րոպե սպասեցինք նրա սենյակի դռան մոտ, հետո տիկին Ժասմինան դուռը բացեց ու ասաց․ «Եթե այդ քայլողներից եք, դե, ՔՊ-ական, էլի, ես խոսելու բան չունեմ»:

Տուն-ինտերնատի մեկ այլ աշխատակից անմիջապես միջամտեց. «Լրագրող է, եկել է հետդ խոսի, տանի հրապարակի, պատմի՝ ինչպես կարողացար միայնակ քրոջդ գիշերով դուրս բերել Շեխերից»:

Ժասմինա Մելքումյանը ժպտաց ու հրավիրեց սենյակ:

Փոքրիկ սենյակի երկու անկյուններում տեղավորված էին նրա և քրոջ մահճակալները, մահճակալներից մեկի կողքին փոքրիկ սեղան էր՝ վրան մի քանի բաժակ, ափսե, պատառաքաղ, դանակ, իսկ մյուսի կողքին՝ փոքրիկ զգեստապահարան: Ահա այն ամենը, ինչ պատերազմից հետո մնացել է տիկին Ժասմինային:

Ժասմինա Մելքումյանը, սակայն, նեղվում է ոչ թե սենյակի փոքրությունից ու իր այսօրվա կյանքից, այլ հայրենիքի աստիճանաբար փոքրացնելուց՝ մաս-մաս անելուց ու բաժանելուց:

«Իմ հայրը ծնվել ու մեծացել է Շեխեր գյուղում, սովորել է Բաքվում, աշխարհագրագետ է: Ես էլ եմ ծնվել Շեխերում, 9 տարի Երևանում եմ սովորել, այնուհետև՝ Գյումրիում, նախկինում՝ Լենինական: Դեռ այդ ժամանակից մարդկանց մեջ բաժանում էին դնում՝ հայաստանցի, ղարաբաղցի, ապարանցի, բեյրութցի․․․ Դա ո՛չ Սերժ Սարգսյանն է արել, ո՛չ էլ Քոչարյանը, դա եղել է, իմքայլականներն էլ խորացրել են:

Ղարաբաղցին իրենց ի՞նչ է արել, օրերս տեսա՝ Արցախի դրոշակը հանեցին, ինչի՞ համար, ո՞ւմ են ուրախացնում: Հիմա մենք ի՞նչ անենք, սա մեր հողն է, մենք այստեղ ենք ծնվել, ո՞ւր գնանք: Տունս ու այս տարիների ստեղծած ամեն ինչը թողեցի Շեխերում ու դուրս եկա, ոչինչ չունեմ հիմա, բայց ես այստեղից որևէ տեղ չեմ գնա:

44-օրյա պատերազմի ժամանակ մեզ որևէ մեկը չի տարհանել, գյուղից մարդիկ դուրս են եկել՝ ով ինչպես ու երբ կարողացել է: Ես Շեխերում մնացել եմ մինչև հոկտեմբերի 16-ը: Այդ օրը Հադրութի կողմից մենք շատ զոհեր ենք տվել, մի «բայրաքթար» չի եղել, է՜, մի քանի տասնյակ էին: Դրանք թափում են վերևից, ներքևից էլ ոչխարների նման իրար հետևից գալիս էին: Մերոնք դիմադրում էին, բայց ինչ…

Եթե ես մենակ լինեի՝ մինչև վերջ կմնայի գյուղում, բայց հաշմանդամություն ունեցող քույրս հետս էր, իրեն պետք է հանեի գյուղից:

Հոկտեմբերի 16-ի գիշերը, ժամը 3-ին դուրս եկանք գյուղից: Ճանապարհ կա դեպի Կարմիր Շուկա, տարածքները շատ լավ գիտենք, այդ տարածքներով, անտառների հատվածով դուրս եկանք: Ձեռքիս «բատարեյկա» էի պահել ու գիշերով փորձում էինք արագ դուրս գալ, ոչինչ չեմ վերցրել, մի քանի շոր քրոջս համար եմ վերցրել, որովհետև անձրև էր գալիս: Ես մտածում էի՝ Կարմիր Շուկայում մի երեք օր սպասենք, տեսնենք՝ ինչ է լինում, կարող է հետ գնանք Շեխեր: Քրոջս այդ ցեխերի միջով մի քիչ բերում էի, հետո հետ էի գնում՝ շորերն էի բերում, այդպես՝ մինչև Կարմիր Շուկա: Մեր մեջ ուժ չէր մնացել, 15-16 օր չէինք քնել: Մենք գնացինք Գորիս, հետո պատերազմից հետո եկանք Ստեփանակերտ, դատարկ տուն չէինք գտնում, պատահական եկել ենք այստեղ՝ գտել»,- 168.am-ի հետ զրույցում պատմեց Ժասմինա Մելքումյանը:

Թեպետ նա Շեխերում է թողել իր հայրական տունը, հիշողությունները, կյանքի լավագույն տարիները, բայց ասում է՝ կարևորը՝ ժամանակին կարողացել է քրոջը դուրս բերել գյուղից, քանի որ, եթե մի քան ժամ էլ ուշ դուրս գային, թշնամին կմտներ գյուղ ու կկոտորեր:

«Բա մարդն իր քրտինքով ամեն ինչ ստեղծի, գան՝ վերցնեն ու տան թուրքի՞ն: Եթե Փաշինյանը Երևանում նստած հրաման չտար, գյուղը կպահեինք, ես պարզ բան եմ ասում, չեմ էլ վախենում, այդպես էլ կգրեք:

Հադրութից մեր ամբողջ զորքը եկել էր, գյուղի հատվածում էր, հատուկ ծառայությունները կանգնած էին, ինչո՞ւ նահանջի հրաման տվեցին: Հրաման տվեցին, թե զորքը պետք է գնա Հերհեր, լցրեցին՝ տարան, հիմա այդ տղաները չկան, ինչո՞ւ: Մենք շատ կամանդիրներ ունենք, ինչո՞ւ թույլ չտվեցին՝ մտնեն պաշտպանության մեջ, թույլ չտվեցին, որովհետև գիտեին, որ արցախցին ազատագրված հող հանձնող չէ, հանձնելու հրամանը գալիս էր միայն Երևանից:

Կամ՝ Արծրուն Հովհաննիսյանն ամեն օր ասում էր՝ խուսանավում ենք, հա խուսանավում եք, կարո՞ղ եք բացատրել, դա ո՞րն է: Ես զարմանում եմ՝ ինչպե՞ս էիք նրան հավատում, մենք այստեղ նստած մտածում էինք՝ ինչո՞ւ է ստում»,- հավելեց նա:

Նա պատմում էր ու այդ ընթացքում հեռախոսում պահպանված Շեխերի իրենց երկհարկանի տան լուսանկարներն էր ցույց տալիս: 

«Վերևից նկարահանել են գյուղը, այդ նկարների մեջ տունս տեսել եմ: Լավ է՝ թշնամին հիմնահատակ չի քանդել, պատուհաններն է հանել: Հիմա ասեք, մարդ այդ ամենը տեսնելուց հետո ինչպե՞ս հանգիստ ապրի:

Ախր, Նիկոլ Փաշինյանը 2000 թվականից արդեն ծախված էր, թուրքի ագենտ է, դրան ո՞վ էր հավատում: Ես ինչ ասում եմ, իմ ասածների տերն եմ, ոչ մի բանից էլ չեմ վախենում: Լևոնն էլ, Նիկոլն էլ դավաճան են: Ասում են՝ Սերժն է ծախել, Սերժը Հայաստանը ոտքի կանգնեցրեց, իսկ արցախցին էլ հանգիստ այստեղ տուն էր ստեղծում, ես իմ երկհարկանի տանը կից նոր շինություն էի սարքում, բա հիմա ինչո՞ւ իմ գյուղում չեմ:

Այստեղից մինչև մեր գյուղ 40 րոպեի ճանապարհ է, ես չեմ կարողանում մտնեմ իմ գյուղ…

Ամեն ինչ այսպես չի կարող մնալ, վերջում պատերազմ է լինելու ու ավարտվելու է արցախցու հաղթանակով: Ես այսքանը գիտեմ:

Հույսն իմ մեջ ամեն տեղից է, մենք «չոր կող» ղարաբաղցի ենք, ինչ ասում՝ այն էլ անում ենք, կին թե տղամարդ, իրար թիկունքի կանգնած ենք: Գյուղից դուրս գալուց հետո, բնակիչներով իրար հետ կապ ենք պահում, մեր գյուղապետն էլ հաճախ այցելում է մեզ: Հեշտ չէ մեզ համար, մենք ամեն ինչ մեր աչքով տեսել ու մեր մաշկի վրա զգացել ենք:

Ձեր Փաշինյանը խոսում է խաղաղությունից, իրեն փոխանցեք, թող պատմություն սովորի, հասկանա, էլի, Հայաստանի աշխարահագրական դիրքը: Գուցե ինքը գիտակցում է՝ ինչ աղետ է բերել Արցախի գլխին, բայց փողն ու իշխանությունն իր համար քաղցր է: Եթե իրեն փող էր պետք, թող ղարաբաղցիներին ասեր, մենք փող կհավաքեինք՝ կտայինք իրեն»,- եզրափակեց Ժասմինա Մելքումյանը:

Երբ տուն-ինտերնատից դուրս էինք գալիս, բակում հանդիպեցինք 91-ամյա արցախցի տատիկի, ով իմանալով, որ Երևանից եմ եկել, հարցրեց. «Փաշինյանը դեռ կա՞, լա՞վ է ապրում, հանգի՞ստ է ապրում»:

Հետո տուն-ինտերնատի աշխատակիցը պատմեց, որ այդ կինը շուշեցի է, պրոֆեսիոնալ դաշնակահարուհի է եղել, դասավանդել է դպրոցում:

Պատերազմի ժամանակ որդու գերեզմանոցը մնացել է Շուշիում, մյուս տղան նրան առժամանակ տարել է Երևան, բայց չի կարողացել մնալ այնտեղ, ասել է՝ ինձ տարեք գոնե Ստեփանակերտ, որ տղայիս գերեզմանին մի քիչ մոտ լինեմ:

Տուն-ինտերնատում շատերն են այսպես՝ չեն կարողանում հեռանալ Արցախից՝ որդու, ամուսնու, եղբոր, ծնողների գերեզմաններն են այստեղ, իրենց ինքնությունն է Արցախում, առանց որի որևէ այլ տեղ չեն կարողանում ապրել:

Հետևեք մեզ Telegram-ում
website by Sargssyan